Gemeente van onze Heer Jezus Christus – Lieve mensen van God.

Wie de verhalen van de eerste en de tweede zondag
in de veertig dagen naast elkaar legt, ziet twee totaal
verschillende kanten van de spiritualiteit,
die ons in deze bezinningstijd ten deel valt.
Vorige week klonk het verhaal over de verzoeking in de woestijn
en vandaag de verheerlijking op de berg.

Wie zich in deze periode al vastend, bezint op het leven met God,
zal die dubbelheid ongetwijfeld herkennen. Ik drink zelf in de 40 dagen
geen wijn en zo af en toe bekruipt me daarbij het gevoel dat ik in de
woestijn vertoef. Toen mijn schoondochter gisteren een glas wijn inschonk,
voelde ik de verleiding om mijn voornemen te laten varen.
Maar er zijn in zo’n vastenperiode ook momenten die je als hoogtepunten ervaart. Je loopt stilletjes te stralen omdat het je… soms even… lukt, je eigen gedrag echt in de greep te krijgen.

Meer en meer mensen sluiten aan bij de traditie om 40 dagen vastend naar Pasen toe te leven. Wij Als protestanten laten ONS natuurlijk niet voorschrijven, hoe we dat moeten doen. Bovendien zijn we Westferiezen,  en als die iets moet,  gooit hij kont tegen de krib. Vraag dat maar aan de bisschop in Haarlem.
Maar er moet niets, iedereen kiest zijn of haar eigen weg.

De één wil het Bourgondische karakter van zijn levensstijl wat inperken.
Een echte vergadertijger wil meer tijd aan vrouw en kinderen besteden.
Een jongere probeert de “social media” een zodanige plaats te geven,
dat zij in gezelschap niet langer asociaal overkomt.
Weer een ander pakt, al dan niet via een 40-dagenkalender,
de traditie van dagelijks Bijbellezen weer op.

Mensen werken aan kwaliteit van leven.
Daar gaat het om in deze 40 dagen.
De Bourgondiër ontdekt dat zijn lijf
positief reageert op de afwezigheid van wijn.

De rasbestuurder ervaart hoe belangrijk hij thuis is. De jongere ontdekt hoe interessant lessen zijn, als je die 25 whatsapp jes per lesuur achterwege laat.  
En de Bijbellezer begrijpt Petrus heel goed. Die bijbellezer zou zelf ook wel een tentje willen bouwen en de hoogtepunten van zijn leven willen vasthouden.

Eindelijk ziet Petrus Jezus zoals hij hem graag ziet. Woorden als “overgeleverd worden” en “lijden en sterven.” passen voor geen centimeter in het plaatje dat Petrus zich heeft gevormd van de Messias. Nee, dan dit hier… Dit is een topper! Dit moet blijven! Jezus in stralend hemels licht! Eindelijk een Messias die je kunt vereren! Een goddelijke Jezus, die je de hemel in kunt loven en prijzen.

Jezus is echter in gesprek met Mozes en Elia. En waarover spraken zij?
Met Mozes spreekt Jezus over Exodus die hij in Jeruzalem gaat volbrengen.
Dit hemelse tafereel is gericht op wat op aarde komen gaat: Het wordt PASEN! Maar de weg naar Pasen is niet eenvoudig. De verheerlijking op de berg is een moment van bemoediging voor de mens Jezus, die uittrekt uit de slavernij en dwars door het land van de dood – op weg gaat naar veelbelovend land.

Mozes ziet, aan het eind van zijn leven, dat land voor zich vanaf de berg Nebo. Daar, op de berg is hij, met dat perspectief voor ogen gestorven en door God zelf begraven. Niemand heeft ooit zijn graf gevonden. Mozes is, na een uiterst zinvol leven, geborgen bij God.

Elia verschijnt ter bemoediging.
Elia herinnert Jezus (en ons als bijbellezers) eraan dat er momenten kunnen komen, waarop ze het helemaal niet meer ziet zitten. Weet u nog, Elia streed  met de Baälspriesters op de berg Karmel. Dat lijkt een hoogtepunt in zijn carrière, maar die slachtpartij is hem niet in zijn kouwe kleren gaan zitten.
We treffen hem, direct daarna volkomen depri aan in de woestijn,
waar hij zich lijkt neer te leggen bij de suprematie van Achab en Izébel. Hij voelt zich de enige dienaar van de Heer. Geloof kan je o zo eenzaam maken. Vraag dat maar aan gelovige jongeren.

Elia maakt een reis van 40 dagen door de Sinaïwoestijn. En daar, op de berg Horeb, ontmoet hij de Heer in het suizen van een zachte koelte. God, een fris windje in de woestijn. Na die ontmoeting kan Elia verder en ook zijn graf nergens te vinden. Een vurige wagen met vurige paarden draagt Gods knecht naar het eeuwig vaderhuis. Ook Elia is geborgen bij God.

Mozes en Elia, allebei geborgen bij God.
Mozes en Elia twee iconen van de joodse traditie.
Twee hemelse iconen van de Heilige Schrift, zoals Jezus die kent.
Thora en profeten gepersonifieerd in de twee stralende gestalten
die hem terzijde staan in een hemels licht… in blinkend witte kledij,
Jezus behoort tot de kringen van Elia en Mozes. Van die laatste wordt ook verteld dat na elke ontmoeting met God zijn gezicht zo intens straalde dat hij het voor de anderen afschermde met een doek.

Dat deed me trouwens denken aan afbeeldingen van de profeet Mohammed uit de Islamitische traditie, die –als hij al wordt afgebeeld – vaak een doek voor zijn gelaat heeft. Hij is in hun beleving een profeet in de rij van Mozes, Elia en Jezus.

En nu ik toch anekdotes aan het vertellen ben: Hieronymus vertaalde in de Middeleeuwen de Bijbel. Het zeldzame Hebreeuwse woord voor “stralen uitzenden” vertaalde hij in het Latijn met cornuta est. U hoort uiteraard in dat woord Cornuta – het Italiaanse cornetto, dat “hoorntje” betekent. In de Vulgaat, die middeleeuwse bijbelvertaling, staat dat Mozes niet dat Mozes stralend, maar gehoornd van de berg afdaalde. Daarom heeft de Mozes van Michelangelo hoorntjes op zijn hoofd.
 
Maar dat allemaal terzijde.
Lucas vertelt ons dat Jezus in een en hetzelfde licht staat als Mozes en Elia.
Jezus zal de weg gaan, die ook zij zijn gegaan: door de dood heen,
 naar een leven, geborgen is bij God.

Betekent dat nu, dat de mens Jezus na zijn dood in de hemel komt en dat hij daarom niet bang hoeft te zijn voor alles wat er nog staat te gebeuren? 
Ik zal het niet tegenspreken, maar er is meer.
Het verhaal speelt op “de achtste dag.” Deze gebeurtenis is heel bijzonder.
Die past niet in een gewone week. 
De achtste dag is in de Bijbelse verteltraditie een dag die boven het gewone uitstijgt… Un jour extra-ordinaire, een heel bijzondere dag.

Op de achtste dag gaan alle beloften van het veelbelovend land in vervulling.
De achtste, is de dag van de Messias, de dag waarop er iets van Gods koninkrijk zichtbaar wordt.Op de achtste dag staan deze twee iconen van de heilige Schrift, in een hemels licht, boven op een berg, om ons te vertellen dat de tijd van de langverwachte Messias  is aangebroken: God ziet naar zijn mensen om!

In de oosterse orthodoxie noemt men iconen, vensters op de hemel.
Dat beeld van het venster is mooi, laten we dat maar even vasthouden.
De blikrichting is echter omgekeerd aan wat veel gelovigen graag zouden willen. Niet wij kijken de hemel in… De hemel ziet naar mensen om.
Het gaat er niet om dat wij een glimp van het hemelrijk opvangen;
De hemel richt zijn blik op de mens… op de ware mens,
op de zoon des mensen.
De hemel steekt Jezus een hart onder de riem,
door zijn weg te duiden als de weg van de Schriften.

De weg die Jezus gaat, lijkt op die van Mozes.
door het water bij zijn doop
door de woestijn bij de verzoeking
en dan de berg op, waar God je ontmoet en bemoedigd wordt.

Na die gang door het water, klinken de woorden:
Deze is mijn geliefde zoon, mijn uitverkorene, luister naar Hem.
Die stem klinkt vandaag opnieuw, vanuit een wolk, horen we:
Deze is mijn geliefde zoon, mijn uitverkorene, luister naar Hem.

Nog een enkel woord over die wolk…
De wolk het symbool van Gods onzichtbare aanwezigheid.  
Weet u nog, in de dagen van Elia was God afwezig in het rijk van koning Achab. Het land verdroogde en nam woestijnige proporties aan….
Totdat er boven de zee een wolkje verscheen, ter grootte van eens mans hand.  

Weet u nog in de dagen van Mozes, toen een wolkkolom het volk de weg wees door de woestijn? Toen God in een wolk neerdaalde op de Sinaï, terwijl Mozes 40 dagen op de berg verbleef.
Vanuit de wolk, die Mozes en Elia aan het zicht onttrekt, klinkt dus die stem:
Deze is mijn geliefde zoon, mijn uitverkorene, luister naar Hem.
Laat zijn weg ook jouw weg worden…
Op naar veelbelovend land!
En wat doen wij? Wij bouwen een tentje, een kerk en proberen de religieuze topervaring van de achtste dag vast houden, terwijl onze opdracht ligt in het gewone dagelijks leven, te midden van mensen met hun kleine vreugden en hun grote nood.

Jezus is weer alleen. Mozes en Elia zijn aan het oog onttrokken.
De vrienden doen er het zwijgen toe. Ook Jezus zegt er verder niets over.
Pas als hij zijn weg helemaal ten einde is gegaan…
Pas als de boodschap van Pasen echt is doorgedrongen,
als ook zij inzien dat de weg van Jezus helemaal in lijn is,
met het grote verhaal dat God met de mensen schrijft ,
dan pas… spreken ze over wat zie op de berg
hebben gehoord en gezien.

Dan pas vertellen ze over die twee mannen in hun blinkend witte kleren.
In het graf waar de vrouwen verwachten een dode Jezus te vinden,
treffen ze twee mannen in blinkend witte kleren.  Mozes en Elia
zijn erbij als Jezus zijn Exodus volbrengt… Twee mannen in het wit
vertellen de vrouwen: Hij is hier niet, hij is op gestaan.

Nog een keer komen die twee mannen in het wit in het vizier…
40 dagen na Pasen… zien de vrienden hun Heer ten hemel varen.
Een wolk… hé, een wolk … ontrekt hem aan hun oog.
Ze staren hem na… Proberen als het ware de hemel in te kijken.
Maar dan zijn er twee mannen in blinkend witte kleren die de vrienden aanspreken: wat staan jullie nou te staren… naar de hemel.

Hun blikrichting is hemelwaarts, maar hun taak ligt op aarde.
Omzien naar de lammen en de blinden en de doven…
omzien naar kinderen in Burundi en naar de
vluchtelingen aan de poorten van Europa.
naar slachtoffers van mensenhandel,
naar de mensen die in onze
samenleving tussen wal en
schip vallen.

Onze taak ligt hier op aarde.
Die taak is niet alijd gemakkelijk,
maar geeft wel zin aan ons bestaan.
Ik schreef een pas jaar geleden een liedjes
met als refrein:

Als jij opstaat in mij, krijgt m’n leven weer zin
dan voel ik de vrijheid en zind’rende zin
in een leven met God, scherpe kantjes te spijt
dat wordt een HEERlijk bestaan
van topkwaliteit.

Je mag je laten bemoedigen door de wetenschap dat je leeft in lijn met Jezus,
dat je  staat in de traditie van Mozes en Elia
dat je mag werken aan de kwaliteit van de samenleving…
dat je mag helpen de angst uit te bannen, die politici zo succesvol exploiteren,
omdat je hebt gehoord, dat mannen in het wit te toeroepn: Vreest niet!

Gelovige christenen zijn niet bang voor Moslims
Gelovige christenen zullen blijven strijden voor recht en vrede
totdat hij komt… en intussen bidden we: Maranatha, kom Heer Jezus kom spoedig!

Amen.