Gemeente van onze Heer Jezus Christus,
Lieve mensen van God.

Het is de tweede zondag van Advent. Hij komt… betekent dat woord.
Als ik nu tegen mijn kleinkinderen zeg: “Hij komt” dan zeggen ze vast:
“Nee, hoor opa. Hij is er al!” Je moet kijken naar het sinterklaasjournaal!” 

Advent is een van de periodes in het kerkelijk jaar.
Je herkent ze aan de kleur. Vorige week was het
ineens niet meer groen, maar paars!
De kleur van inkeer… voorbereiding.

Advent – Vier zondagen voor Kerst.
We bereiden ons voor op het geboortefeest.
Hoe? Nou  eh…
We hangen een ster voor het raam en tuigen een boom op!
Het is een spar;  maar noemen hem Den.”
We liggen wakker van: “Wat zullen we dit jaar eens eten!”

Advent. Het is een en al voorbereiding.
We leven toe naar… de geboorte van de Messias.
Nu maar hopen dat we blijven steken in uiterlijkheden?
Een ster, een boom, een fijn diner,
een goed glas wijn.

Er bestaat een kinder-kerst-liedje dat zingt:
Jezus is jarig en dus is het feest…
De naam Jezus komt er in voor, dat is al heel wat!
De meeste liedjes bezingen die Amerikaanse schreeuwlelijk! 
Nee, ik bedoel niet de nieuwgekozen president!
De kerstman met zijn yahoe yahoe…

“Jezus is jarig en dus is het feest!”
Maar Kerst is wel iets meer dan een verjaardagfeestje.  
We bakken geen kerkelijke taart met 2016 kaarsjes.
Nee, want als het echt kerst wordt, dan ben je nog niet jarig…
Dan kon je leven wel eens radicaal anders worden!
Als het echt kerst moet worden…
dan kun je je daar het best maar goed op voorbereiden.
In de kerk duurt zo’n voorbereidingstijd 40 dagen…
Ook voor Kerst is er een 40 dagentijd. Die begint op 11 november.
Carnaval of Vastenavond luidt de voorbereiding voor Pasen in.  
Op de avond van Sint Maarten begint de 40-dagentijd voor Kerst.
De eerste drie zondagen leggen de nadruk op de voleinding…
De laatste vier, zijn we bezig met de komst van de Heer:
Advent – hij komt. 

Als het echt kerst wordt, dan ben je nog niet jarig.
Bij het lezen van Mattheus 3, slaat je de schrik om het hart.
Ik las een artikel over de adventstijd waar boven staat:
“Tijd van hoop op naderend oordeel!”
Hoop op naderend oordeel!

Bij veel christenen ligt dat woord “oordeel” zwaar op de maag.
“Johannes vergelijkt de wetsgeleerden uit de tempel met bomen.
Hij roept ze op om eindelijk eens vrucht te dragen!
De bijl ligt aan de wortel… bomen die geen vrucht dragen
worden verwijdert uit de tuin van de Heer
en in het vuur geworpen!
Wees waakzaam!”

En een klein stukje verder:
Na mij komt iemand met de wan in zijn hand…
Hij zal zijn dorsvloer reinigen
Hij zal het koren bijeenbrengen
en het kaf verbranden met een onuitblusbaar vuur.

Dit stukje evangelie klinkt niet echt als blijde boodschap!
Moet dat nou op de tweede zondag van Advent?
We leven immer toe naar een heerlijk romantisch kerstfeest,
met sterren, lichtjes en versierde bomen.  
We zijn toch op weg naar een stalletje
met een heel lief kindje en al die engeltjes,
die zingend door het luchtruim zweven? Ja toch? 

Niks daarvan! Zo lijkt het. Het oordeel nadert!
Dat klinkt – hoe dan ook – verre van feestelijk.
Hoe komt zo’n – op eerste gezicht – dreigende lezing,
in de adventstijd terecht?

Daarvoor moeten we terug naar de  vroege kerk.
Die eerste christenen leefden met de verwachting
dat Jezus zou terugkomen … op de wolken des hemels.
Hun hoop en verwachting was geheel en al gericht
op de komst van de verlosser.
Hun gebed: Kom, Heer Jezus, kom spoedig!

Die Messiasverwachting ligt helemaal in de lijn van de joodse traditie.
Jesaja, leefde 600 jaar voor Christus. Ook hij spreekt over het oordeel
 Hij zag het helemaal voor zich… Een messiaanse tijd breekt aan.
Vorige week zag hij alle volken samen komen in Yerushalayim
De stad van Vrede. Vandaag omschrijft hij die vredesstad
met het beeld van huisdieren die omgaan met wilde beesten
een kwetsbaar kind, dat speelt bij het hol van een slang. 
Stad van vrede… veelbelovend land.  

Dat betekent niet dat Jesaja Jezus voorspelt…
Jesaja droomt van een verlosser in tijden van ballingschap.
Heersers als Tiglat Pileser III in Syrië en Nebukadnezar in Babel,
leggen het loodje. De ballingen keren terug!  
Ballingen; mensen die veelbelovend land uit het oog verloren;
Ballingen, mensen die het zicht op Yerushalayim zijn kwijtgeraakt.
Ballingen horen van bevrijding.  
Op die dag zal de telg van Isaï als vaandel voor de volken staan
Dan zullen de volken hem zoeken en zijn woonplaats zal schitterend zijn.

Een kritisch toehoorder denkt:
Die mooie woorden van Jesaja, bieden je een unieke kans
om over dat enge oordeel  heen te praten.
Toegegeven: dat gebeurt vaak,
maar vanmorgen niet. In tegendeel.
De woorden van Jesaja helpen ons beter te begrijpen,
wat Johannes bedoelt. Johannes en Jezus staan immers met beide benen
in die joodse traditie. Het boek Jesaja staat in hun Bijbel,
ons eerste testament.

Het adderengebroed waar Johannes over spreekt,
zijn de mensen die het recht blokkeren –
de vrede op aarde, om zeep helpen.
die dat veelbelovend land versjteren,
die bommen gooien op de stad van vrede. 

In de dagen van Jesaja zijn dat de heersers van zijn tijd.
In de tijd van Johannes zijn het de Romeinen en hun handlangers.
In onze tijd zijn het …

O o Pas op Ton! Daar ga jij niet over!  
Ga nou niet op de rechterstoel van de Heer zitten…
Het oordeel is niet aan jou! Een preek niet bedoeld voor politieke propaganda.  
Dat klopt… een rechtszaal trouwens ook niet, maar dat terzijde.  

De boodschap van de advent is: Wees waakzaam!
Hoed je voor alles wat het goede leven stuk maakt;

Ik denk aan: Filmpjes over Sylvana Simons, Doodsbedreigingen van andere politici, aanslagen in Nice, Damascus, Brussel, Kaboel, Parijs. Schietpartijen op Amerikaanse scholen; Moddergooien in verkiezingscampagnes. Dictatoriale leiders. Vluchtelingen. 
 Racisme, homofobie, beledigingen… zwarte piet, Wees waakzaam.

Als er iets is dat het leven stuk maakt, dan is het fascisme.
Umberto Eco – de Italiaanse schrijver van o.a. “De naam van de Roos” en “De slinger van Foucault” schreef in de jaren 90 een essay. Het heet “Oer-fascisme.”

Hij constateert dat fascisme grillig is en ongrijpbaar.|
Mensen als Mussolini hebben geen programma. Hij was vooral redenaar.
Huh beschikten over brallende retoriek, grote woorden. Of het waar is wat hij zegt: Het doet er niet toe. Zulke leiders spreken de mensen toe. En het ergste is: ze spreken de mensen aan. Als je leest wat Umberto Eco schrijft over fascisme, lopen de rillingen over je lijf. Hij schetste in de jaren 90 een akelig precies beeld van…
deze tijd.

Fascisme moet het hebben van mensen, die niet zo heel diep nadenken.
Mensen die actie voeren… om de actie. Uit zijn… op chaos. Een fascist doet!
De gevolgen interesseren hem niet. Hij kijkt niet verder dan vandaag, hooguit morgen. Verschil je met hem van mening? Dan ben je een verrader.
Diversiteit, veelkleurigheid, is bedreigend.
Het allereerste wat een fascist doet, is:  zich keren tegen – in zijn ogen – gevaarlijke buitenstaanders.

Fascisme groeit op een bodem van individueel of sociaal onbehagen,
vooral als er sprake is van een gefrustreerde middenklasse.
Fascisme propageert een volkselite:
de eigen burgers vormen het beste volk ter wereld.
Eigen volk eerst! Dat eigen volk spreekt met één tong,
n.l. de tong van de leider. Die gebruikt daarvoor: de tv en internet.

Umberto Eco schreef dit alles in 1995 en concludeerde:
‘Het oer-fascisme kan terugkeren onder de meest onschuldige vermomming.
Het is onze plicht fascisme te ontmaskeren en aan te wijzen,
overal en altijd waar het zich voordoet.
Vind u het herkenbaar?

Een kerkenraadslid vertelde me vorige week dat ze niet blij is
met het feit dat de kerkrentmeesters we zeggen dat principes belangrijker zijn dan geld… Maar het halen, hebben en houden van geld, is hun enige principe, zei ze
De tranen schoten in haar ogen. “Ik word er zo cynisch van!” zei ze.

Wees waakzaam! roept Johannes.
Let op, want onder u staat hij die gij niet kent…
Nog niet… Ik ben niet waard zijn schoenriem vast te maken,
Maar Hij zal duidelijk maken wat goed en kwaad is…
Hij zal de schapen van de bokken scheiden…
Jezus heeft het ons voorgeleefd
en nu zijn wij aan de beurt…

Wij, u en ik… zijn gemeente – wij mogen de waakvlam zijn
Wees waakzaam…. en ontvlam als je cynisme tegen komt.
Wees waakzaam….  en schiet vuur als je fascisme constateert!
Wees waakzaam…. Verzet je als mensen naar macht grijpen…
Wes waakzaam en tel je zegeningen.
Die zegeningen mag je zien als tekenen van veelbelovend land.
Als voortekenen van Yerusjalayim: Stad van vrede.

Advent: Hij komt – Nee hoor opa, hij is er al. Hoe weet je dat?
Nou ik had een wortel en mijn verlanglijstje in mijn schoen gedaan
en de volgende morgen waren ze allebei weg.
Voor de kinderen zijn het tekenen van een veelbelovende pakjesavond.

Advent: Hij komt… Zijn er tekenen?
Ik heb de scriba vertelt over de straatpastor…
en over het werk van de Stichting Hulpverlening vanuit de WF-kerken
Ik heb hem verteld over de nieuwe Schuldhulpmaatjes
Over het hulpfonds van de kerken in Westfriesland,
Over Kerk in Actie,en de ecclesia en de Engel van Hoorn…
Over Sowieso en het kinderkerstfeest… Over de bonbons van Amahoro
en de kerststalletjes van Koen Scholten. Is dat het koninkrijk?
Nee, dat niet… maar het zijn wel tekenen… tekenen van waakzaamheid.

Waar de kerk waakzaam is, daar klinkt de boodschap van bevrijding
tegen alle cynisme, kapitalisme, neoliberalisme en fascisme in…
Het oordeel mag hoorbaar worden. In het oordeel wordt duidelijk
waar het kwaad zit, waarom het kwaad is…
en dat het ten prooi valt aan de vloed.

Het wordt Kerst! God zelf wordt mens.
Hij komt onder ons wonen.
Waar? Overal waar mensen dat waar maken!
Als jij dat waar wilt helpen maken…
Als de geloofsgemeenschap van westerkoggenland zich daarvoor inzet,
dan wordt het kwaad bij de naam genoemd… en uitgebannen…
Hoor je daar bij? Nou dan… dan ben je nog niet jarig!

Christenen op de barricaden tegen de vijanden van de menselijkheid,
Christenen op de barricaden tegen de slechtste raadgever die er is:
ANGST.  

Want alle narigheid die onze samenleving op dit moment teistert heeft een oorzaak: ANGST
Het enige wat al die angst kan verjagen is menslievendheid…
God is een menslievende God.

Angst brengt mensen tot vreemdelingenhaat.
Angst brengt mensen tot racisme; uit
Angst overschreeuwen mensen zichzelf op facebook

Het wordt Kerst en het eerste woord dat klinkt
op de barricade, die vanuit de hemel wordt opgeworpen is:
VREES NIET, want zie ik verkondig u grote blijdschap.

Ik sluit af met een wat dichterlijke tekst van ds. Lex Boot uit Zeewolde

Word wakker, mijn vriend, en sta op
Laat los je cynisme, werp af je sombere gedachten
Adventsverwachting straalt ons toe.
Kom met me mee en zie de nacht van de wereld gaat voorbij
de zon gaat op… De dag breekt aan.

O, leef dat visioen!
geen zwaarden meer, geen speren, geen allesverwoestende schaduw van de dood
Maar handen vol zegen en – voeten die richting wijzen – in sporen van vrede.

De aarde wordt akker van leven – met steden wel saamgevoegd en welgebouwd
en tuinen van liefde voor alle volken.

Makkers en vreemden groeten elkaar met: “Vrede en alle goeds!”
Geen mens weet nog wat oorlog is.

O vriend, ontwaak uit je cynisme, belichaam en leef dit visioen
in naam van de Ene, die zeker komen zal!

Kom Heer Jezus, Kom spoedig
Maranatha!

Dat het zo mag zijn
AMEN.