Veel heil en zegen

Gemeente van onze Heer Jezus Christus
Lieve mensen van God


Nieuwjaarsdag.

Het begin van het jaar van onze Heer 2012.

Ik heb er van de week de geschiedenis van de christelijke jaartelling even op
nagekeken en tot mijn verwondering vastgesteld

*  dat die pas in 525 door broeder Dionysius Exiguus (Dirk de Korte) is opgesteld.
*  dat die pas in de 8-ste eeuw echt in gebruik is genomen en
*  dat het tot het Anno Domini 967 duurde, voor het eerste pauselijk document in    
    deze jaartelling wordt gedateerd.

Het idee dat een van de bezoekers van Bethlehems stal op het idee kwam om bij
de geboorte van het kerstkind ook maar meteen een nieuwe jaartelling op te
tuigen, kan dus naar het rijk der fabelen worden verwezen.  Pas in de 6-de eeuw na zijn geboorte is die Dirk de Korte, een Italiaanse monnik, gaan terugrekenen…
Hij hanteerde voor het eerst de term: Anno Domini. Het jaar van onze Heer.

Een soortgelijk verhaal zou ik kunnen vertellen over de eerste dag van het Anno
Domini.  In 1575 bepaalde de Spaanse landvoogd Requesens, u weet  wel,
de opvolger van Alva, dat 1 januari nieuwsjaardag zou zijn. Daarvoor was dat
meestal 1 maart; vandaar de namen september (7-de), oktober (8-ste), november
(9-de) en december (10-de maand).  Omdat het nieuwe jaar op 1 maart begon is februari de schrikkelmaand geworden.

Als je googelt met het woord jaartelling dan komen er heel wat verschillende tevoorschijn:
* De joodse begint bij de schepping van de wereld (zij beleven het jaar 5772);
* De islamitische. Die begint op het moment dat de profeet Mohammed de stad 
   Mekka verlaat en naar Medina gaat; dat was in het A.D. 622. 
   Volgens hun telling leven moslims dus in 1390.
* De Boeddhisten nemen het sterfjaar van Gautama Boeddha als het jaar 1 en zijn
   toe aan 2524. Je kunt bijvoorbeeld vandaag een nieuwe jaartelling beginnen.

Het is een kwestie van afspraak. Daarover maakt elke godsdienst eigen afspraken. Ook de christelijke religie.

 

Gerekend vanuit kerstmis, is nieuwjaarsdag is de achtste dag in het prille bestaan van de kleine Jezus. Het is de dag dat zijn ouders met hem naar de tempel gaan.
Daar spreekt de vader zijn naam uit in het bijzijn van de priester en de moheel.
De moheel is ambtsdrager die de besnijdenis uitvoert.
Zo ging dat toen en zo gaat het in orthodox joodse kring nog steeds.
Als je joodse vrienden hebt, ben je misschien wel eens uitgenodigd om op de
achtste dag naar een ziekenhuis te komen om daar het feest van de besnijdenis
mee te maken. Door middel van dat ritueel wordt een joodse jongen opgenomen in
het verbond met God en in dat kader ontvangt hij zijn naam.
De naam waarmee hij gekend wordt in de hemel en op aarde.

In Bijbelse verhalen zijn namen heel erg belangrijk.
In de verteltradities van het Midden Oosten duidt je naam aan wie je ten diepste bent. Ze behelzen een soort levensprogram.

De kleine jongen, geboren in de stal van Bethlehem, krijgt de naam: J’shoea.
De J aan het begin is een aanduiding van de godsnaam: JHWH.
shoea stamt van het hebreeuwse werkwoord voor redden.
J’shoea – Jozua betekent: God redt.
Jezus is de Latijnse vorm van Jozua

Bijbelse namen zijn betekenisvolle namen:
Wat denkt u van Mosje – Mozes – uit/door het water getrokken.
Adaam – Adam – Aardmannetje
Chawa – Eva – moeder van alle levenden
Smue-el   Samuel:  God hoort
Awraham – Abraham: vader van vele volkeren
Jochanan – Johannes: god is genadig!

God zelf wordt wel aangeduid met de term: DE NAAM.
en dan gaat het om de naam, die wij bij het begin van elke viering  noemen:
Onze hulp is DE NAAM à Ik zal er zijn voor jou!



Als DE NAAM … mens wordt te midden van de mensen, dan gebeurt dat om de mens te redden… om de humaniteit te waarborgen: God redt.

God redt ons van… ja waarvan eigenlijk?

De christelijke orthodoxie heeft daar formuleringen voor, die moderne mensen niet meer zo gemakkelijk uitspreken. Maar hoe zeg je het dan wel?  Dat is niet zo simpel…

Ik doe een bescheiden poging:
J’ shoea van Nazareth redt het om het leven, in al zijn facetten te leven,
op de manier die God bedoelt. Die manier van leven is van een kwaliteit,
die we eeuwig noemen. Ik sprak over het leven in al zijn facetten…
Daar hoort het lijden – en zelfs de dood – uitdrukkelijk bij.

Jezus laat zien dat je naast alle prettige kanten van het menselijk bestaan, ook die facetten van het leven kunt aanvaarden als een uitdaging om er te zijn voor anderen. 

Het voorbeeld dat Jezus gaf, neemt niemand de mensheid ooit nog af…
Dit tot in de puntjes geleefde menselijk bestaan, kan niet stuk.
De humaniteit zelf is gewaarborgd, de menselijkheid verzekerd.
Jezus doet het… niet een beetje, niet haf om half, niet bijna…
Nee, helemaal. Hij leeft ons heel het leven voor- in al zijn facetten
Hij redt het… Hij maakt het helemaal heel.
Hij is de heelmaker, de heiland.

We hadden het over Gods NAAM à  IK ZAL ER ZIJN VOOR JOU
Jezus:  IK REDT HET OM ER HELEMAAL TE ZIJN VOOR JOU.
De zoon en de vader zijn een.

Als we het nieuwe jaar aanduiden als Anno Domini;
Als het jaar van onze Heer, dan gaat het om een jaar waarin God zegt:  
IK REDT HET OM ER TE ZIJN VOOR JOU… Een jaar met veel heil ligt voor ons …
Veel heil… maar daar komt nog iets achteraan…  
Ja, precies, die zegen. Daarover moeten we ook het een en ander zeggen…

In heel wat gemeenten worden de kleine kinderen – ook die uit de crèche – vlak voor de zegen naar de kerkruimte gehaald. In Opperdoes zijn ze dat gaan doen in periode dat ik er werkte en op mijn vraag waarom ze dat zo graag wilden, heb ik nooit een bevredigend antwoord gekregen. Men kwam niet verder dan:

Ook de kinderen moeten met de zegen de nieuwe week in. Die zegen leek wel een soort levensverzekering. Het was alsof die zegenspreuk een soort magische kracht vertegenwoordigt, die je vrijwaart van allerlei narigheid. Het rook haast naar magie
en dat is een geur die niet past bij de God van de Bijbel.

 

In de Naardense Bijbel – en die blijft dicht bij de oorspronkelijke taal – staat:
De ENE zal je zegenen en je bewaken
De ENE laat zijn aanschijn tot je oplichten en is je genadig
De ENE heft zijn aanschijn tot je op en legt op jou Vrede!
Leggen zullen ze mijn naam op de zonen Israëls; IK zal hen zegenen. 

De priesters leggen de NAAM op de zonen van  Israël.
De priester geeft de mensen mee dat IK ZAL ER ZIJN  er voor ze zal zijn.
Dat is een bemoediging, maar er is meer… die priester legt hen die NAAM op.
Mensen mogen die naam dragen… De priester geeft hen ook de opdracht mee.
De Naam die ze mogen dragen is: IK ZAL ER ZIJN VOOR JOU…
De opdracht luidt…. ER TE ZIJN VOOR DE ANDEREN.


Met andere woorden:  Als je wordt gezegend met die NAAM, wordt je niet afge-schermd van de minder prettige facetten van het leven, maar wordt je bemoedigd om ook die facetten met open  vizier tegemoet te treden en er te zijn voor de medemens die met die nare facetten te maken krijgt. De priester spreekt de woorden uit… maar God zelf zegent. Want een priester is ook maar een mens…

Leggen zullen ze mijn naam op de zonen Israëls; IK zal hen zegenen. 
Wie zijn wij… voorgangers… dat we u iets op zouden leggen?
Wie zijn wij dat we u Gods Naam op zouden leggen?
Geen sprake van… IK zal hen zegenen, spreekt de Heer.

Ook aan het eind van deze viering, spreekt God zelf zijn vertrouwen uit in ons.
De Here God gelooft in ons. Hij vertrouwt erop dat we er zullen zijn voor de anderen.
Dat geldt ook voor degenen die – op het eerste gezicht – genoeg hebben aan hun
eigen sores.
Mensen die ziek zijn bijvoorbeeld; mensen die rouw dragen; mensen die met grote
zorgen leven. Ook zij mogen er zijn voor de anderen…
Nee dat is geen vrome praat. Je hoort zo vaak bij een ziekbed: De zieke is ons
tot troost; de zieke heeft goede woorden voor ons i.p.v. andersom.
Ook lijdende mensen lijden een zinvol leven, wat nog niet wil zeggen dat alle
lijden zinvol is. Waar mensen ER ZIJN VOOR ELKAAR is sprake van heil, van
heelheid.

De discipelen zijn er in handelingen 4 voor de zieke… en er is sprake van
heling, van heelheid… heelheid die voortkomt uit de NAAM van Jezus: God redt…
Hier wordt de menselijkheid gered door genezing…
Soms wordt de humaniteit gered door een menswaardige dood.  
Maar om die menselijkheid moet het gaan in het nieuwe jaar …
om humaan bestaan… om een kwaliteitsleven…

Zo wensen elkaar vandaag een jaar toe vol van heil en zegen,
hoe bedreigend de vooruitzichten ook zijn… door de crisis, door ziekte,
door angst voor wat dan ook.

We wensen elkaar een jaar toe
waarin we proberen Gods geloof in ons niet te beschamen.
Een jaar dat we beginnen in de wetenschap dat we het kunnen redden
om er te zijn tot heil van elkaar en tot zegen van onze medemensen
binnen en buiten de gemeente. 

We mogen er zijn voor anderen in het vertrouwen dat ook die anderen er zijn
tot heil van hun medemensen.
We mogen elkaar bemoedigen door elkaar veel heil toe te wensen,
wetend dat er van die goede wensen niets terecht komt
zonder onze inzet voor dat heil.

Wie een ander veel heil en zegen toewenst,
spreekt daarmee ook uit dat hij of zij bereid is,
zich in te zetten voor de kwaliteit leven die we eeuwig noemen.

Zo mogen we in het Anno Domini 2012 mens zijn met elkaar
Zo mag 2012 een jaar van onze Heer worden

Een ANNO DOMINI

Dat het zo mag zijn. 

AMEN.