Pleidooi voor de ondeugd

Een column bij het eerste lustrum van
DE ENGEL van HOORN

 

Toen ik jong was, kon je zeggen: Goddank, ik deug niet.
Zeggen dat je deugde, dàt deugde niet!
Wie zei te deugen, was een ondeugd. Ondeugend zijn, dat deugde!

Toen ik nog voor de klas stond, vond ik ondeugende kinderen het leukst. 
Den braven Hendrik was uit! Pippi Langkous was in; Madelief hot!
Astrid Lindgren, Annie Schmidt, Karel Eijkman en Guus Kuijer.
die werden stuk gelezen en tot starenstoe bekeken op tv.

Dat lijken nu al weer zogenoemde “oude schrijvers”
die nog slechts bij een minimale minderheid
van babyboomers gezag inboezemen
en sporadisch – op een achterbank –
hun invloed laten gelden.

Wie, zoals wij toen, zegt dat regels bestaan om overtreden te worden
dat grenzen er zijn om die te doorbreken
dat je een beetje flexibel moet omgaan met procedures
en zelfs op links niet al te rechtlijnig moet doen,
wordt al snel verdacht. Sterker nog: Zo iemand deugt niet.

In onze maatschappij is  – naar het
schijnt- het toppunt van deugdzaamheid?
Het volgen van een protocol, dat achter een bureau is opgesteld
door een manager.

Als je de vooraf vastgelegde procedure zeer nauwgezet volgt, kan je niets
gebeuren, dan sluit je alle risico uit. Dan pas… deug je, zeggen ze.
Dat is het allerhoogste goed jn: dat er jou niets kan gebeuren;
en dus alles bij het oude blijft – de status quo gehandhaafd.
Je maakt een kabinet, zoekt desnoods een gedogerd,
onderwerpt je aan de macht van de markt
erkent voluit het recht van de sterkste,
en verder hoef je niets te doen.
Blijf zitten waar je zit!
op het pluche… en ze zeggen ook nog
dat je ontzettend deugt.
maar dan vooral ontzettend

Een vrijheidslievend mens raakt immers helemaal ontzet, als hij ziet
dat de mensen die ons welzijn beheren, levenslang ellenlange lijsten
doorlopen: procedures – protocollen – afspraken.
Of jij vindt dat die afspraken deugen, doet er niet toe.
Of er d.m.v. van die protocollen echt recht wordt gedaan
van ondergeschikt belang:  Houd je eraan
en… je deugt.

Denk niet na over Mauro, dat heeft een iemand anders al gedaan!
Protocollen zijn er om gevolgd te worden. Indien JA, ga dan naar 2;
indien Nee: ga door naar nr. 51! Er verschijnt een nieuwe deugd:
volgzaamheid . Wie volgt, deugt.
Ontzettend, toch?

Volgzaamheid was altijd al een deugd in de ogen van koningen en keizers.
Volgzaamheid is ook vandaag de dag een deugd… op Twitter.
Volgzaamheid uit zich in het laiken op facebook
We zijn zo ont-zet-tend volgzaam
en wie volgzaam is, deugt.
ontzettend.

Die oude schrijvers bevestigden kinderen in hun gevoelens van opstandigheid
Ze inspireerden een hele generatie tot verandering:
eeuwenlange strijdbijlen werden begraven
90% was voor een federatief Europa.
Zevenenzestig lange jaren: vrede
67 – De nieuwe pensioenleeftijd.
Het zal toch niet… Nee, vast niet
De vrede met pensioen
Dat zou pas echt ontzettend zijn!

Er zijn vast nog steeds van die ondeugden die de status quo niet willen
Ondeugden die niet domweg volgen
Ondeugden die flexibel lak hebben
aan protocollen, al dan niet bedacht achter een bureau in Brussel.

Zonder zulke ondeugden
geen kwaliteit van leven.

Waren er alleen deugden, dan zouden er niet eens mensen zijn,
Waren er uitsluitend deugden, dan werd niet alleen de hemel,
maar ook de aarde bewoond door engelen.
Het moet u toch ooit zijn opgevallen – al was het maar voor de spiegel staand –
dat deze aarde bepaald niet uitsluitend wordt bewoond door deugdzame wezens, al
dan niet gevleugeld of van een bazuin voorzien.

 

Toen Godmensen wilde maken,
zo vertelt ons de Heilige Koran, protesteerden de engelen.
De engelen vonden het maar niks dat er wezens zouden komen
op aarde die eventueel zelfs zouden kunnen zondigen.
De profeet – vrede met hem – denkt dat jaloezie hun motief was.

Engel zijn, daar is geen kunst aan: zingen voor Gods troon
en zo af en toe een boodschap doen.
Nee, mens-zijn, dat is pas spannend: dan ben je kalief –
plaatsbekleder van Allah op aarde, schepper naast God –
iemand die kwaliteit creëert; kwaliteit van leven!

En nu doet zich het merkwaardige feit voor
dat hier een groep mensen bijeen is
onder de titel: De Engel van Hoorn.

Bent u tegen de mens?  Nee?
Er is maar een manier om dat te bewijzen:
af en toe eens flink ondeugend zijn! 

De engel van Hoorn houdt mijn ondeugden in ere
Ik ben ijdel genoeg om hier in het openbaar toe te geven
dat ik me vereerd voel om hier te worden uitgenodigd voor een column.

Er zijn hier behartenswaardige dingen gezegd over lust.
Over het genot dat chocola je kan bieden.             
Denk daar nog eens aan als Amahoro bonbons verkoopt om kinderen in Burundi naar
school te laten gaan.

De engel van Hoorn bevordert  mijn hebzucht: Ik heb al zo’n houten engel.
Maar inmiddels drie kleinkinderen.

Ook de gemeente van Andijk wil bruggen slaan tussen kerk en samenleving.
Na een bijeenkomst van de engel krijg ik altijd last van na-ijver.  

 

Mijn onmatigheid behoeft – naar ik vrees –   geen nadere toelichting.
Deze column wordt immers duidelijk te lang.  

Het is goed dat boos worden hier positief werd geduid: Stel je voor dat niemand 
kwaad zou worden! Dan gingen alle rotzakken gewoon hun gang!

Luiheid maakt ook creatief… je verzint iets waardoor het gemakkelijker gaat.
Ik moet duidelijk aan het werk met mijn luiheid.  

U begrijpt ik ben blij met de engel van Hoorn
Het lustrum is een uitgelezen mogelijkheid om de grondlegger te feliciteren
en de lof te zingen van een initiatief, dat bijdraagt aan de kwaliteit van
leven in deze mooie stad.

Wie me een beetje kent, weet, dat ik niets liever zou doen,
dan de lof zingen van een collega en de engel de hemel in prijzen.
Maar Rudolf wil niet op een voetstuk, denk ik, en een engel de hemel in prijzen;
dat is water dragen naar de zee dragen.
Kortom uitgebreide felicitaties passen niet  in het protocol
dus moest ik daar maar flexibel mee omgaan en me beperken tot:

Engel, proficiat!